Kolesterol gerekli ancak kontrol altında tutmaya dikkat

Kolesterol vücut için son derece önemli bir yapı taşı. İyi kolesterol de kötü kolesterol de vücudun hormon yapımı ve hücre oluşumu için şart. Ancak ailesinde kolesterol sorunu olanlar daha dikkatli olmalı. Zira genetik eğilim kolesterol yüksekliğinde önemli bir faktör.

Kolesterol kanda bazı özel taşıyıcı proteinler tarafından taşınır. Medical Park Trabzon Yıldızlı Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Dr. Özlem Karaca bu proteinlere göre kolesterolün LDL- kolesterol ve HDL kolesterol diye çok duyulan, çok bahsedilen iki ayrı isimde anıldığını belirtiyor. Akılda kalması için baş harflerinden yola çıkarak; HDL kolestrolü hoş, LDL kolestrolü ise lanet olarak düşünebiliriz. HDL kolesterolü dokulardan olan taşıyıcı proteinlerdir. LDL kolesteroldeki protein ise dokulara kolesterolü taşıyan ve dokuya girmesini sağlayan kolesteroldür.

Ailevi kolesterol yükseklikleri çok tehlikeli 
Kolesterol yükselmesinin sebebi kabaca iki nedene bağlanabilir; kolesterolü vücudun kendisinin yapması ve dışarıdan besinlerle alınması. Eğer vücutta yapım aşaması ve hücreye giriş aşaması ile ilgili sıkıntılar ve yan etkiler varsa vücutta belli oranda olması gereken kolesterol, özellikle dokulara giren LDL kolesterol yükselmeye başlıyor. Bu tipte yükseklikler genetik olmakla beraber “ailevi kolesterol yükseklikleri” olarak bilinir ve bu kişilerde kolesterol seviyelerinin belirgin bir şekilde yüksek olduğu görülür. 


Kolesterol yönünden zengin yiyeceklerden uzak durun 
Kolesterolce zengin besinlerle yapılan diyetler sebebiyle artan kolesterol belli seviyelere kadar yükselir. Ancak bu çoğunlukla ailevi kolesterol yüksekliği kadar olmaz. Sedanter hayat bir diğer olumsuz sebep olarak görülür. Kolesterol vücudun enerji kaynağı değil. Ancak yapılan birçok çalışma ve gözlem gösteriyor ki spor ve hareket kolesterol metabolizmasını olumlu yönde etkilerken, sedanter hayat kolesterol metabolizmasına olumsuz etki ediyor. 

Vücudun kolesterole ihtiyacı var 
Kolesterol çeşitli hormonlar, D vitamini ve safra asitlerinin yapımında kullanır, hücre zarının yapısına katılır ve önemli rol oynar. Bu sebeplerden ötürü kolesterol vücutta belli aralarda bulunması gereken bir molekül. Tüm bu işlemlerin olabilmesi için kolesterolün dokulara taşınması gerekir. LDL adını verdiğimiz taşıyıcı protein bu işi yapar ve bu vücut LDL kolesterole de ihtiyaç duyar. 

Yüksek kolesterol ciddi hastalıkların temel sebebi 
Serumda bulunan yüksek düzeydeki LDL kolesteroller çeşitli oksitleyici ajanlar tarafından oksitlenirler ve okside LDL kolesterol molekülleri açığa çıkar. Okside LDL molekülleri vücutta kolesterol, vitamin, safra asidi yapımı ve hücre zarının yapısına katılamayıp atıl molekül olarak taşınır ve makrofaj adı verilen vücudun çöpçü hücreleri tarafından yutulur. Bu şekilde köpük hücreleri adı verilen hücreler oluşur ve bunlar çeşitli enflamatuvar (yangısal) olayların etkisi ile zamanla damar duvarlarında birikmeye ve plakları oluşturmaya başlar. Bu plaklar zaman içinde damarlarda önemli derecede darlıklar oluşturup kan akımının bozulmasına sebep olur. Bu dolaşım kalpte bozulursa kalp krizi; beyinde bozulursa felç ve unutkanlık sorunları; kulakta bozulursa çınlama, baş dönmesi ve denge problemleri; gözde bozulursa görme bozuklukları; bacaklarda bozulursa yürürken ağrı gibi birçok probleme neden olabilir.

Kolesterole bağlı kalp ve damar hastalıklarından korunmak için mutlaka yapın: 
• Sağlıklı beslenin 
• İdeal kilonuzu koruyun 
• Spor yapın (hareketsiz yaşam ölüme götürür) 
• Sigara, alkol, zararlı yağ asitleri, katkı maddeli yiyecekler gibi oksidan özelliklere sahip zararlı alışkanlıklar, yiyecekler ve içeceklerden uzak durun 
• Stres ve yorgunluktan uzak, huzurlu bir yaşam tercih edin